Добавить в цитаты Настройки чтения

Страница 60 из 68

Axsitan – Tihraxudaçariçası Rudabənin ordu komandanı.

Gülşən – Tihraxuda sarayında kənizbaşı.

Piltan – Qədim mənbələrdə rüstəmə verilən ləqəb. Bu söz farsca olub “piltan” – fil bədən” bax – pil –fil, tan – tən – bədən” deməkdir. Bu ləqəb ona fil kimi güclü və böyük bədəni olduğuna görə verilmişdir.

Fərriburz – Tihra sərkərdəsi.

Mənuçihar – Tihra yüzbaşısı.

Hüşəng -Tihra yüzbaşısı.

Fərnaq – Rüstəmin kiçik qardaşı. Fərnaq öz dövrünün ən güclü sərkərdələrindən biri olmuş və bütün ömrü boyu qardaşı Rüstəmin yanında olmuş və onu daima muhafizə etmişdir. Lakin Kirlə döyüş zamanıo da ağır yaralanmış və tələsik Təhmirənin yanına gedərək xəyanətkarın Bəxtiyarın olduğunu söyləmişdir.

Fərhad –Massagetlərin saray muhafizəbaşısı.

Fadima – I Daranın qızılarından biri..

Amasis – Misir fironu.

Psammetiçus – Misir fironu.

Kombafey – Misir fironu Amsasisin xüsusi elçisi.

Uçqor Resent – Misir fironununhərbi dəniz donanmasının admiralı.

Polikart – Samosun tiranı

Diodor Siciliyalı – Qədim Yunan tarixçisi.

Strabon – Qədim yunan coğrafiyaçısı.

Apis- Misir buzovu - müqəddəs inək. Bu inək qədim misirlilərdə müqəddəs sayılırdı,lakin e.ə.522-ci ildə misiri işğal edən İran şahı II Kambiz o inəyi öldürür. Bu hadisədən sonra II Kambiz özü də yolda qəflətən həlak olur.

Xvarasan – Bax mərkəzi asiyada tarixi vilayə və indiki - Xorasan.

Kserksis- Aatossanın oğlu

Smerdis – Bax üsyançı bardiya.

Prtizit – Maq Smerdesin qardaşı.

Parmis - Smerdisin Parmis adlı bir qızı

Meqabaz –Əhəmənilər sülaləsinin siyasi xadimi və I Daranın ən yaxın sərkərdəsi.

Obas – I Daranın kürəkəni.

Arzuman – İran pəhləvanı.

İvar – I Daranın saray keşikçibaşısı.

Roksana – I Daranın arvadlarından biri.

Vidran – I Daranın sərkərdəsi.

Asparin – I Daranın sərkərdəsi.

Dadaşri – Sakasena satrapı.

Nidintu bel -Babil əsilzadəsi olan Aynarın oğlu Nidintu – Bel

Nabonid – Babil hökm.

Lesin - Elamda Upadarm adlı birinin Lesin adlı bir oğlu üsyan edib

Kioksar – Midiyaçarı.

Fravartiş - Midiyada I Dara hakimiyyəti əleyhinə başlamış üsyanın rəhbəri. I Dara hakimiyyəti Midiya maqı Qaumatanın əlindən aldıqdan sonra (e.ə. 522-ci ilin sentyabrı) Əhəmənilər dövlətinin bir çox vilayətlərində Daraya qarşı üsyanlar başlandı. Midiyada üsyançılara özünü Midiya hökmdarı Kiaksarın nəslindən olan Xşasrita (Kaştariti, Fraort) adlandıran Fravartiş adlı şəxs başçılıq etmişdi.

Təhmasp – I Daranın sərkərdəsi.

Tuşpa - (urart. ṭu-uš-pa, armen. Տոսպ, türk. Van Kalesi) — Qədim şəhər, Urartunun paytaxtı. Tuşpa Van sahilində mövcud olmuş qədim şəhərdir, müasir Van şəhərinin qərbində yerləşir. Tuşpa memarlığının əsas elementləri Urartu hökmüdarlarının iqamətgahı olduğu dövrlərdə yaradılmışdır. Çar II Rusanın dövründə Urartunun zəiflədi və Assuriyadan asılı vəziyyətə düşdü. Tuşpa, e.ə 6-cı əsrin əvvəllərində midiyalılar tərəfindən işğal olunub[1].

Arxa – Amid hökmdarı tridatın qartdaşı oğlu.

Kavana – Assuriyanın şimalında yerləşən məntəqə.

Dəclə - Ön Asiyada çay və iran körfəzinə axır.

Bavmiz - I DaranınAmid çarının yanına göndərdiyi elçisi..

Хорезм

Заза

Vahyazdata – I Daraya qaşrı üsyan qaldırmış adamlardan biri. Adı ilk dəfə I Daranın Bisutundakı qaya yazılarında rast gəlinir.

Frada – Frada (Qədim Farsca Frada) - M.Ö. VI əsrdə Margiana'da Əhəmənilərə qarşı qiyam qaldıran üsyançı. e. Sovet tarixşünaslığında "SSRİ xalqları tarixində ilk xalq hərəkatının" lideri hesab olunurdu . Margiana qiyamının lideri. Margiana Əhəmənilər imperatorluğunun ən əhəmiyyətli hissəsi olmadığı üçün dərhal heç bir tədbir görülmədi. Lakin, eramızdan əvvəl 521-ci ilin sonlarında. e. Midiyalılar məğlub oldular. Sonra Baktriya Dadaşriş satrapı, 28 dekabr 521-də məğlub etdiyi üsyançılara qarşı irəlilədi. e.Daranınəmri ilə oyulmuş Behistun kitabəsindəki Frada qiyamı haqqında belə deyilir:

“Kral Darius deyir: Margiana adlanan ölkə məndən ayrıldı. Frada adlı bir adam, Maq, onlar tərəfindən hökmdar elan edildi. Sonra tabeliyim olan Fars Dadarşişə, Baktriyadakı bir satrap göndərdim və ona dedim: “Get məni tanımayan ordunu məğlub et”. Dadarşiş bir ordu ilə getdi [və] Margianlara döyüş verdi. Ahuramazda mənə kömək etdi! Ahuramazdanın iradəsi ilə ordum üsyançı ordunu tamamilə məğlub etdi. Assiyadiyah ayının 23-cü günü idi və bir döyüş var idi. Bundan sonra ölkə mənim oldu. "

Madi - Madiy (təxminən e.ə. 654-625) - Kiçik Asiyadakı yürüşlər zamanı İskitlərin kralı, oğlu və böyük ehtimalla Prototiusun varisi. Madiya dövründə, İskitlər Assuriya ilə döyüşən Midiya'yı (təxminən e.ə. 653/652) fəth etdilər, bundan sonra Kiçik Asiyada bir sıra qələbələr qazandılar, burada digər qəbilələrlə birlikdə Kimmerləri məğlub etdilər (təxminən e.ə. 645). , hər zaman Assuriyanın müttəfiqi kimi çıxış edir. Misirə getdikləri yerdən Şərqi Aralıq dənizinə, Suriyaya və Fələstinə yırtıcı bir səyahət etdilər, ancaq Firon I Psammetichus onları hədiyyələrlə aldı (geri dönərkən İskitler Ascalon şəhərindəki məbədi qarət etdilər) (Ger., Tarix, I, 105) (alternativ bir nöqtə də var) görünüş, Herodotun qeyd-şərtsiz tənqidi üzərində qurulmuşdur [3]). Həm də qayıdarkən Ninevanı, Urartu və Teişebaynini götürdü. Lakin Babil əleyhinə yürüşə hazırlaşarkən, xaincəsinə Median kralı Cyaxar tərəfindən öldürüldü. Herodot (Tarix, I, 106) İskitlərin hökmranlığını mənfi şəkildə təsvir etdi (yəqin Midiyalıların sözlərindən). İyirmi səkkiz il ərzində İskitlər Asiyanı idarə etdilər və bu müddət ərzində təkəbbür və nifrətlə dolu olanlar hər şeyi viran qoydular. Çünki hamıdan tutduqları hər kəsdən xərac almağı ilə yanaşı, ölkəni gəzərək hamının sahib olduqlarını taladılar. Madiy adının etimologiyası Yunandır. Avestdən aαδύης. mantu - “məsləhətçi; hökmdar.